SGK’nın son yıllarda özellikle ticari araç sahiplerine yönelik uyguladığı idari para cezalarının önemli bir kısmı, trafik denetimlerinde araç başında görülen kişiler üzerinden düzenleniyor.
Polis çevirmesinde araç direksiyonunda farklı bir kişi görülüyor…
Ardından SGK, bu kişinin sigortasız çalıştırıldığı varsayımıyla işverene ağır idari para cezaları gönderiyor.
Ancak Gaziantep 3. İdare Mahkemesi, bu uygulamaya karşı çok önemli bir karara imza attı.
Mahkeme, yalnızca trafik tutanağına dayanılarak düzenlenen 68.010 TL tutarındaki SGK idari para cezasını iptal etti.
Müvekkile ait ticari araç, Sakarya’da trafik kontrolüne giriyor.
Trafik ekipleri, araç direksiyonunda müvekkil dışında başka bir kişinin bulunduğunu tespit ediyor.
Bu bilgi SGK’ya aktarılıyor.
SGK ise şu varsayımı kuruyor:
Direksiyondaki kişi sigortasız işçidir.
Ve bunun sonucunda:
iddiasıyla toplam 68.010 TL idari para cezası uyguluyor.
Müvekkil, araçtaki kişinin sigortalı çalışan olmadığını belirtti.
Araç kullanımının hatır amaçlı olduğunu ifade etti.
En önemlisi şu husus vurgulandı:
Bir kişinin araç kullanıyor olması, onun otomatik olarak sigortasız işçi olduğu anlamına gelmez.
SGK’nın;
Gaziantep 3. İdare Mahkemesi kararında şu kritik tespiti yaptı:
“İdarenin cezai işlem tesis ederken her türlü şüpheden uzak somut delillere dayanması gerekir.”
Mahkeme ayrıca şu eksiklikleri tespit etti:
✅ SGK uzman incelemesi yapılmamış
✅ İşyerinde etkin araştırma yapılmamış
✅ Şoförün ifadesi alınmamış
✅ Tanık araştırması yapılmamış
✅ Ücret ilişkisi ispat edilmemiş
✅ Hizmet akdi somut delille ortaya konulmamış
Mahkeme şu sonuca ulaştı:
Sadece trafik denetim tutanağına dayanılarak ceza verilemez.
Kararda özellikle şu ifade dikkat çekicidir:
“Eksik araştırma ve incelemeye dayalı tesis edilen işlemde hukuka uyarlık bulunmamıştır.”
Bu cümle, benzer durumda bulunan binlerce ticari araç sahibi açısından son derece önemlidir.
Çünkü SGK son dönemde:
trafik tutanakları üzerinden yoğun ceza göndermektedir.
Trafik polisi:
Sigortalılık denetimi yapmaz.
Trafik polisi yalnızca araç kullanımını tespit eder.
Bir kişinin gerçekten sigortalı çalışan olup olmadığını ise;
5510 sayılı Kanun kapsamında SGK’nın yetkili denetim elemanları araştırmalıdır.
Mahkeme de tam olarak bunu vurgulamıştır.
Eğer size de şu gerekçelerle ceza geldiyse:
bu karar emsal niteliğindedir.
Her dosya kendi içinde değerlendirilse de, yalnız trafik tutanağına dayanılarak ceza kesilmesi hukuken ciddi tartışma yaratmaktadır.
Gaziantep 3. İdare Mahkemesi çok net bir mesaj verdi:
Varsayımla ceza olmaz.
Trafik tutanağı tek başına yeterli değildir.
Somut delil olmadan SGK cezası hukuka aykırıdır.
Müvekkil lehine verilen bu karar, benzer durumda olan birçok taşımacı, servisçi ve ticari araç sahibine önemli bir hukuki yol göstermektedir.
Av. Ahmet Çolak
adanahukuk.com
